Sant Pau Recinte Modernista

Het oude ziekenhuis Hospital de la Santa Creu i Sant Pau (tegenwoordig Sant Pau Recinte Modernista) is het grootste complex uit het Catalaans modernisme ter wereld. Meer dan een eeuw lang deed het complex dienst als ziekenhuis voor met name de armere inwoners van Barcelona, maar in 2014 werd het terrein na grootschalige herstelwerkzaamheden voor bezoekers geopend.


Tickets & Tours

Alle informatie over Hospital Sant Pau op één plek

In dit artikel vind je onder meer:

  • Wat dit oude ziekenhuis zo bijzonder maakt
  • Informatie over tickets en rondleidingen
  • Persoonlijke tips
  • Alles over de geschiedenis van Sant Pau
  • Info over de architectuur
  • Hoe je er komt

Bezoek het oude modernistische ziekenhuis
Wil je de het Sant Pau Recinto Modernista op eigen gelegenheid bezichtigen, dan kun je alvast kaartjes bestellen. Tickets zijn eenvoudig en in het Nederlands te bestellen bij onze partners Ticketbar en Tiqets. Een regulier kaartje voor volwassenen kost €13. Let op: hier is geen rondleiding bij inbegrepen. Je kunt met dit kaartje ook het hoofdgebouw niet bezoeken, maar wel de bijgebouwen en het ziekenhuisterrein.

Hospital Sant Pau in foto’s

In het kort: wat is Sant Pau en waarom moet je dit complex bezoeken?

Wie geïnteresseerd is in het Catalaans modernisme, de stroming waar ook de werken van Antoni Gaudí toe behoren, mag het ziekenhuis van Sant Pau niet overslaan. Dit is het grootste modernistische complex van de regio Catalonië en het belangrijkste art-nouveau complex van Europa. Je vergaapt je er aan de kleurrijke bouwwerken, de Catalaanse mozaïekstijl trencadís en maakt er op een interactieve manier kennis met de geschiedenis en architectuur van het oude ziekenhuis.

Het complex, ooit officieel het Hospital de la Santa Creu i Sant Pau genoemd, maar tegenwoordig bekend als het Recinte Modernista Sant Pau, werd begin twintigste eeuw ontworpen door architect Lluis Domènech i Montaner (die ook onder meer het Palau de la Música op zijn naam heeft staan).

Wie zich afvraagt waarom voor zoveel pracht en praal werd gekozen, terwijl zich in een ziekenhuis doorgaans geen al te vrolijke taferelen afspelen, kan zich misschien vinden in de filosofie waar Domènech i Montaner stellig in geloofde, namelijk dat zieke mensen eerder beter zouden worden als ze zich in een mooie omgeving bevinden.

Het monumentale gedeelte wordt tegenwoordig niet meer gebruikt als ziekenhuis en kan sinds 2014 worden bezocht door toeristen. De bedden en andere verzorgingsfaciliteiten werden verplaatst naar het nieuwe ziekenhuis, dat op een steenworp afstand van het complex werd gebouwd.

Plan je bezoek aan Sant Pau

Als je vanuit de Avinguda de Gaudí komt aanlopen, kun je het complex van de buitenkant bekijken. Je mag er een stukje omheen lopen om een indruk te krijgen van de gebouwen, maar als je alles wilt zien (en dat raden we aan!) moet je een kaartje kopen. Trek voor een standaard bezichtiging op eigen gelegenheid zo ongeveer een uur uit.

Wanneer Sant Pau bezoeken?

Sant Pau behoort tot onze favoriete bezienswaardigheden in Barcelona, maar is geen toeristische trekpleister à la Sagrada Familia. Bovendien is het er zó groot, dat je, ongeacht het tijdstip van de dag, meestal genoeg ruimte hebt om alles op in je eigen tempo te kunnen bezichtigen. Op dagen dat het complex gratis te bezoeken is (zie de persoonlijke tips hieronder) is het natuurlijk wel wat drukker dan op andere dagen en kan het zijn dat je in de rij moet staan.

Een groot gedeelte van het complex bevindt zich in de buitenlucht. We raden dus aan je bezoek om regenachtige dagen heen te plannen en ook niet ’s zomers midden op de dag te gaan, veel te warm!

Onze persoonlijke tips
– Op 12 februari, 23 april, 24 september en elke eerste zondag van de maand kun je het complex helemaal gratis bezoeken.
– Het complex bevindt zich op tien minuten lopen van de Sagrada Familia, dus de twee bezienswaardigheden zijn prima te combineren! Loop via de sfeervolle Avinguda de Gaudí, waar volop terrasjes en restaurants zijn gevestigd voor een koffiebreak of uitgebreide lunch.

Tickets en rondleidingen door Sant Pau

Op eigen gelegenheid het Sant Pau Recinte Modernista bezoeken

Je kunt ervoor kiezen om alleen de binnenplaats te bezoeken, waarbij je toegang hebt tot twee voormalige ziekenzalen: het paviljoen Sant Salvador en het paviljoen Sant Rafael. De kosten bedragen €13 voor een regulier entreekaartje en €9,10 voor 65-plussers en 12- tot 29-jarigen. De toegang is gratis voor kinderen onder de 12 jaar. Tickets zijn eenvoudig en in het Nederlands te bestellen bij onze partners Ticketbar en Tiqets.

Let op: met dit toegangsbewijs heb je geen toegang tot het fantastische hoofdgebouw en daarmee zie je dus niet het mooiste gedeelte van het oude ziekenhuis.

Rondleiding met gids

Je kunt ook een rondleiding onder begeleiding van een gids boeken, waarbij je ook het spectaculaire hoofdgebouw van binnen te zien krijg. Hiervoor kun je toegangskaarten reserveren via de website van Sant Pau. Je bent dan iets duurder uit (€19 voor een regulier entreekaartje, €13,30 voor 65-plussers en 12- tot 29-jarigen, kinderen onder de 12 gratis), maar het hoofdgebouw is wel een van de hoogtepunten van het complex.

De gids vertelt je alles over de geschiedenis van het complex, de details van de bouw en het artistieke belang, door je mee te nemen naar de emblematische plekken. De tour duurt zo’n 75 minuten. De gegidste rondleidingen worden elke dag gegeven (om 10.30 uur in het Engels en om 12.00 uur in het Spaans). Zorg dat je er ruim op tijd bent om je aan te melden voor de tour, want er is plek voor een beperkt aantal personen.

Een andere optie is om voor 3 euro een audiogids te lenen. Dat kan niet online, maar alleen ter plekke, bij de kassa. De audiogids is beschikbaar in de volgende talen: Spaans, Catalaans, Engels, Frans, Duits en Japans en dus helaas niet in het Nederlands.

Praktische informatie

Prijzen

Volwassenen: standaard kaartje €13 (zonder rondleiding)
65-plussers en 12- tot 29-jarigen: €9,10.
Tickets inclusief rondleiding: €19
Rondleiding 65-plussers en 12- tot 29 jarigen: €13,30.
Audiogids: €3
Voor kinderen tot en met 11 jaar hoeft geen toegangsprijs betaald te worden.

Openingstijden

Tussen november en maart op maandag tot en met zaterdag van 10.00 tot 16.30 uur en op zon- en feestdagen van 10.00 tot 14.30 uur. Tussen april en oktober op ma-za van 10.00 tot 18.30 en op zon-en feestdagen van 10.00 tot 14.30 uur.

Hoe ga je naar Hospital Sant Pau?

Voor adres en precieze locatie op de kaart, scroll helemaal naar beneden.

Metro: Voor een bezoek aan Sant Pau Recente Modernista pak je de blauwe lijn (L5) tot aan de halte Sant Pau  | Dos de Maig. Als je naar boven komt zie je het complex vanzelf liggen, op een minuut of twee lopen.

Bus: De volgende buslijnen zetten je af in de buurt van het ziekenhuis van Sant Pau: H8, 19, 20, 45, 47, 50, 51, 92, 117, 192

Ook de Hop on Hop off bus stopt in de buurt van het modernistische complex. Kies voor de blauwe route en stap uit bij de Sagrada Família. Vanaf daar is het 5 tot 10 minuten lopen (via de Avinguda de Gaudí).

Lopen of fietsen kan ook. Vanuit het centrum (Plaça Catalunya) ben je te voet ruim een dik halfuur tot drie kwartier onderweg en met de fiets doe je er 20-25 minuten over. Vanuit de Sagrada Familia is het ongeveer 5-10 minuten lopen over de mooie Avinguda Gaudí.

Moet je niet bij het monumentale gedeelte, maar bij het ziekenhuis zelf zijn? Neem dan de gele metrolijn (L4) en stap uit bij de halte Guinardó | Hospital de Sant Pau. De hoofdingang bevindt zich aan de Sant Quintí, 89

Wat kun je zien en doen tijdens je bezoek aan Sant Pau Recinte Modernista?

Als je geen entreekaarten hebt, kun je het ziekenhuis van de buitenkant zien. De mooie binnenplaats en het interieur zie je dan niet, maar de spectaculaire hoofdingang kun je wel bewonderen. Toch raden wij aan om ook kaarten te kopen om binnen te gaan.

Het was de bedoeling dat alle mogelijke diensten in het ziekenhuis zouden worden aangeboden en buiten de afzonderlijke bouwwerken, waaronder een kerk, een klooster en een waterreservoir, werden er tevens lanen en tuinen aangelegd. Door die opzet lijkt het ziekenhuiscomplex meer op een park of een openluchtmuseum.

Sant Pau Recinte Modernista bestaat uit een hoofdgebouw en een aantal paviljoenen. Het originele ontwerp telde 48 paviljoenen, maar uiteindelijk kwamen er 27 van de grond. Een deel daarvan is toegankelijk voor publiek.

Hoofdingang + voorgevel

De hoofdingang van het Hospital de Sant Pau bevindt zich op een hoek en kijkt in de richting van de Sagrada Familia, volgens sommigen omdat Domènech i Montaner dacht dat op die manier de zeewind het gebouw beter zou ventileren, volgens anderen omdat hij niet hield van de vierkante opzet van de wijk Eixample.

Net als het geval is bij het Palau de la Música, eveneens van Domènech i Montaner, is ook de façade van het Sant Pau recente Modernista, uitbundig versierd met allerhande modernistische decoraties. Een lust voor het oog. De architect gebruikte baksteen voor de basis en combineerde verschillende architectonische stijlen met elkaar. Zo kom je gotische, maar ook Arabische elementen tegen. ’s Avonds wordt de gevel prachtig verlicht.

Hoofdgebouw

Dit gedeelte van het complex is alleen te bezoeken onder begeleiding van een gids. Binnen was een vleugel ingericht voor mannelijke patiënten, te herkennen aan de paviljoenen met namen van mannelijke heiligen, en een voor vrouwelijke patiënten, herkenbaar aan de namen van vrouwelijke heiligen. Het hoofdgebouw was met name bedoeld voor administratieve zaken.

Ondergrondse tunnels

Bij een bezoek aan het hoofdgebouw kom je ook langs de ondergrondse galerijen die de verschillende ziekenzalen en paviljoenen met elkaar verbonden. Deze ondergrondse tunnels werden gebruikt om patiënten van de ene naar de andere locatie te brengen, zodat ze niet naar buiten hoefden.

Paviljoen Sant Salvador

expositie paviljoen sant salvador
In de expositieruimte in het Sant Salvador Paviljoen word je mee op reis genomen door de geschiedenis van geneeskunde in Barcelona en één van Europa’s oudste gezondheidsinstellingen (lees daarover meer onder het kopje ‘Geschiedenis’). Door de medische materialen, architectonische elementen, modellen en schermen krijg je een goed beeld van de erfgoed-collectie van het ziekenhuis.

De tuinen

tuinen sant pau ziekenhuis

Het paviljoen is het beginpunt van een aanbevolen route door het buitengedeelte, dat een reproductie is van een 20ste-eeuwse tuinstad. De tuin was ooit bedoeld voor medicinale planten. Vergaap je tijdens de wandeling aan de schitterende gevels, daken, sculpturen en ramen.

In de bouwwerken die deel uitmaken van het Sant Pau Recinto Modernista zijn tegenwoordig culturele instellingen en ngo’s gevestigd.

Paviljoen Sant Rafael

Je kunt ook het Sant Rafael Paviljoen bezoeken en het interieur van het ziekenhuis zien precies zoals deze was ontworpen aan het begin van de twintigste eeuw (inclusief ziekenhuisbedden).

Geschiedenis Sant Pau

Het Hospital de la Santa Creu i Sant Pau werd gebouwd tussen 1902 en 1930. Voor een uitbreiding van het Antic Hospital de la Santa Creu in de wijk El Raval, het armenziekenhuis van de stad sinds de late middeleeuwen, was op die plek geen ruimte, en dus werd besloten om het ziekenhuis naar de wijk Eixample te verplaatsen, waar op dat moment nog genoeg ruimte was voor dit soort projecten. Het oude ziekenhuis dat dateert uit de vroege vijftiende eeuw was eigenlijk al begin negentiende eeuw aan vervanging toe, maar uiteindelijk duurde het nog een eeuw voordat het nieuwe ziekenhuis werd gebouwd.

Extra tip: bezoek ook zeker even het oude ziekenhuis in Raval (C/Hospital 56), waar Gaudí in 1926 overleed. Tegenwoordig zijn hier een grafisch lyceum en de bibliotheek van Catalonië gevestigd en kun je wat drinken in het cafeetje op de binnenplaats.

Sinds 1997 staat Sant Pau op de Werelderfgoedlijst van de Unesco.

Het geld om dit enorme en innovatieve ziekenhuis uit de grond te stampen kwam uit de nalatenschap van Pau Gil i Serra. Deze rijke bankier had in zijn testament van 1892 bepaald dat Barcelona een nieuw, modern ziekenhuis moest krijgen, uiteraard met zijn naam. Het ziekenhuis moest het vroegere armenziekenhuis in de wijk El Raval, het Antic Hospital de la Santa Creu dat veel te klein was geworden voor de alsmaar groter groeiende stad, vervangen.

Pau Gil had tevens bepaald dat het ziekenhuis moest voldoen aan de laatste technologische ontwikkelingen en een toonbeeld van innovatie moest zijn.

Redenen waarom het project zo lang duurde, was het gebrek aan middelen en verschillende conflicten met de overheid. Hoewel Domènech i Montaner de grote architect was achter dit project, heeft hij het nooit helemaal af gezien: hij kwam daarvoor te overlijden. Zijn zoon Pere Domènech i Roura maakte het project uiteindelijk af. In 1930 werd het ziekenhuis in gebruik genomen. Koning Alfonso XIII was bij de opening aanwezig.

In 2009 verhuisde het ziekenhuis naar zijn huidige locatie, een stukje ten noorden van het modernistische complex. Vijf jaar later, in 2014, werd het Recinte Modernista de Sant Pau geopend voor publiek.

Een deel van de paviljoens en ruimten zijn niet geopend voor publiek: hier zijn culturele instellingen met een internationaal karakter gevestigd, een bevoorrechte werkplek.

Architectuur

Het bouwwerk werd ontworpen door architect Lluís Domenèch i Montaner (1850-1923), na Gaudí de tweede belangrijkste vertegenwoordiger van het modernisme in Barcelona. Veel Barcelona-gangers staren zich blind op Gaudí en hoewel Gaudí de aandacht zeker verdient en zijn erfgoed meer dan de moeite waard is, vinden wij dit complex van zijn tijdgenoot Domenèch i Montaner ook absoluut een bezoek waard.

Het Hospital de la Santa Creu i Sant Pau wordt beschouwd als zijn meesterwerk. In 1902 werd de eerste steen gelegd en de bouw zou 28 jaar duren, tot 1930.  De laatste tien bouwjaren nam architect Pere Domenèch i Roura het werk van zijn inmiddels overleden vader op zich.

De monumentale façade, waar je recht op kijkt als je vanuit de Avinguda Gaudí aan komt lopen, staat in contrast met het verder zo blokvormige ontwerp van de wijk Eixample.

Sant Pau Recinte Modernista bestaat uit een hoofdgebouw en een aantal paviljoenen. Het originele ontwerp telde 48 paviljoenen, die waren verbonden door middels van tunnels. Op die manier konden patiënten verplaatst worden van de ene naar de andere ruimte, zonder buiten te hoeven komen. Het was de bedoeling dat ook andere diensten in het ziekenhuis zouden worden aangeboden, zoals een kerk, een klooster en een waterreservoir. Daarnaast is er veel openbare ruimte in de vorm van tuinen en pleinen. Door die opzet lijkt het ziekenhuiscomplex meer op een park of een openluchtmuseum.

model ziekenhuis sant pau

Het vroegere ziekenhuis was rijkelijk versierd en in de aanleg werd veel geld gestoken, maar het hospitaal was geenszins bedoeld voor de elite. Juist de armen kwamen hier te liggen op prachtige zalen en konden wandelen op het mooie terrein. Dat had alles te maken met de filosofie dat zieke mensen eerder beter worden in een mooie omgeving.

Meer lezen?

 

 

Adres & plattegrond

Sant Pau Recinte Modernista
Carrer de Sant Antoni Maria Claret, 167
08026 Barcelona
Metro: L4 Alfons XL5 Sant Pau Dos de Maag