Van november tot april kun je ‘m tegenkomen in Barcelona en de rest van Catalonië: de calçot. Een wintergroente die niet kan ontbreken bij een Catalaanse barbecue in deze jaargetijden. Van een simpele variant op de ui of lente-ui naar een jaarlijks evenement. Maar wat is een calçot precies?

Klik meteen door naar:

• Wat is een Calçot?
• Hoe worden calçots bereid (en gegeten)?
• De oorsprong van een calçot
• Catalaanse traditie
• Waar kun je calçots eten in Barcelona?

Wat is een calçot?

Calçot is een uiensoort, die ook wel lijkt op een prei. Goed te vergelijken met een lente- of groene ui. De langwerpige groentesoort is slierterig met groene bladeren en een witte stronk. De smaak is zoet en zacht, wat een heerlijk contrast geeft.

Hoe worden calçots bereid (en gegeten)?

Calçots worden gegrild tot ze verkoold zijn en in een krant gewikkeld om nog even te stomen en warm te blijven. Als ze klaar zijn, moet de verkoolde buitenste laag er afgepeld worden. Doormiddel van de onderkant dicht te drukken en weg te trekken met de bovenste bladeren, zodat de huls er afgaat en het uiteinde – het witte gedeelte – traditioneel gedoopt kan worden in een licht pittige saus, romescosaus.

Romesco is een sausje gemaakt van tomaten, knoflook, wijnazijn en amandelen. De saus is onlosmakelijk met de calçot verbonden: geen Catalaanse slierui die naar binnen gaat zonder saus. Zelfgemaakt is de saus het lekkerst, maar je kunt ‘m ook in de supermarkt kopen. De potjes zijn ook leuk om mee te nemen naar huis. Romescosaus is ook heerlijk bij gegrilde groenten of bij een stukje vis.

De groenten worden gegeten op een bijzondere manier, namelijk met de hand, als ware net een haring. De calçot wordt echt gezien als een delicatesse en is razend populair onder de Catalanen. Een barbecue waarbij de Catalanen calçots eten, wordt een ‘calçotada’ genoemd.

De oorsprong van een calçot

Rond 1900 duikt de groente voor het eerst op, maar vanaf 1950 werden calçotadas steeds populairder. Over de oorsprong gaan verschillende verhalen rond. Allemaal bevestigen ze dat de calçot uit de Catalaanse plaats Valls komt, in de provincie Tarragona.

Eén daarvan vertelt over de oogst van een boer die was is afgebrand. De boer in kwestie pelde één van de uien en kwam erachter dat die eigenlijk heel lekker smaakte, vanwege het verkolen. Maar er wordt ook gezegd dat een boer lente-uien plantte en die per toeval met aarde bedekte, waardoor het witte gedeelte, wit bleef. En er gaan ook geruchten dat een ronde ui doormidden was gebroken en per toeval in de aarde viel en daar verder groeide.

---

---

Catalaanse traditie

Omdat de calçot oorspronkelijk uit Valls komt, worden ze hier dan ook als eerste gegeten tijdens calçotadas. Iedereen komt bij elkaar. De mannen zorgen traditioneel voor de calçots en de vrouwen maken de romescosaus. De traditie is de laatste decennia uitgegroeid tot een waar volksfeest, zo zijn er calçot-parades en eetwedstrijden. Na het openingsfeest van het seizoen in Valls, volgt ook de rest van Catalonië. Calçots worden de hele winter door gegeten.

Waar kun je calçots eten in Barcelona?

Het is natuurlijk het allerleukst om een calçotada van dichtbij mee te maken, maar heb je die mogelijkheid niet, dan zijn dit een paar leuke plekken in Barcelona waar je ook calçots kunt eten:

• El Glop (Carrer de Sant Lluís 24, Gràcia / Carrer de Casp 21, gotische wijk / Carrer de València 443, Eixample)
• L’Antic Forn (Carrer del Pintor Fortuny 28, El Raval)
• Mercat de la Terra (iedere zaterdag van 9.00 tot 17.00 uur, Av. del Paral·lel 49, Sants-Montjuïc)
• Can Cortada (Av. de l’Estatut de Catalunya, s/n, Horta-Guinardó)
• Nou Can Martí (Passatge de la Font del Mont, 4, Sarrià-Sant Gervasi)
• Font de Les Planes (BV-1462, Carrer Vallvidrera a Sant Cugat)
• Can Travi Nou (Carrer de Jorge Manrique, s/n, Horta-Guinardó)

Naast dat er veel restaurants zijn waar je calçots kunt eten, is het ook een leuk idee om aan te sluiten bij een calçotada georganiseerd door een buurtvereniging. Een informele en gezellige winter barbecue waar je vaak gewoon ter plekke een kaartje koopt en aanschuift tussen de locals, dé manier om het calçot-seizoen echt mee te beleven. In 2026 worden er op de volgende data buurt calçotades georganiseerd.

• 21 februari — Sants, Carrer Montfar
• 28 februari — Sants, Can Batlló (Constitució 19)
• 1 maart — Sants, Casal Jaume Compte (Muntadas 24)
• 8 maart — Sants, Carrer Jocs Florals
• 21 februari — Nou Barris, Casal Popular 3 Voltes Rebel (Urrutia 125)
• 28 februari — Gràcia, La Barraqueta (Tordera 30)
• 7 maart — Sagrada Família, La Cruïlla (Sardenya 256)
• 14 maart — Gràcia, La Torna
• 14 maart — Les Corts, Ateneu Popular (Galileu 252)
• 14 maart — Eixample, Casal Popular Lina Òdena (Batlló 4)
• 15 maart — Clot, L’Anònima (Coronel Sanfeliu 12)

Of ga thuis zelf aan de slag! Hieronder een recept om ze zelf te bereiden.